Maandelijks Archief: april 2018

The Science of Where: locatie brengt doelstellingen, sensordata en demografische data bij elkaar

Als customer succes manager voor de centrale overheid in Nederland kom ik verschillende registraties met diverse informatie tegen. Vanuit mijn rol start ik vaak om met organisaties de stap te maken om deze gegevens te visualiseren. Vervolgens laat ik de kracht van geografie zien om relaties te leggen tussen deze data. Locatie is de sleutel om tussen de gegevens patronen te vinden.

Assetmanagement en de ‘waar’-vraag

Bij organisaties die te maken hebben met assetmanagement zit in elk vraagstuk een waar-vraag, al dan niet verborgen. Assets kunnen stukken asfalt (vlak), stuk geleiderail (lijn) en kolken (punt) zijn die onderling in een netwerk liggen. Deze netwerken hebben een KPI die behaald dient te worden. Hierbij kan gedacht worden aan de reductie van hinder vanuit het netwerk naar de omgeving (geluid, emissie).

Via de locatie worden de doelstellingen, sensordata en demografische data bij elkaar gebracht. Maatregelen en doelstellingen kunnen vervolgens per netwerkschakel (bijvoorbeeld de autosnelweg tussen Rotterdam en Gouda) inzichtelijk gemaakt inclusief urgenties. Tevens kunnen financiële rapportages worden gemaakt worden om de maatregelen te verantwoorden.

‘De wereld opslaan in je computer’

Bovenstaand voorbeeld inspireert mensen om alledaagse en maatschappelijke vraagstukken inzichtelijk te krijgen en hiernaar te handelen. Het is alsof je de wereld in je computer stopt. Het observeren van de omgeving en mogelijkheid om deze te verbeteren kan nu ook digitaal. Het opslaan van ruimtelijk data en het vervolgens ruimtelijk analyseren geeft een indruk van de beleving van de mens op verschillende locaties, waardoor je nieuwe doelstellingen kan realiseren. Wetenschappelijk heet dit de Universe of Discourse. In management-termen wordt dit ook wel de digital twin (GIS hanteert het ruimtelijke model en representatie) genoemd.

Ik krijg er energie van als het mensen zich bewust zijn van het inzicht dat ze met een kaart of geografische analyse kunnen krijgen. Zelf hebben de professionals de kennis van het proces en gaan hierdoor beter begrijpen welke keuzes gemaakt kunnen worden om de doelstelling te behalen. De potentie van het inzicht van een GIS is enorm wanneer datalagen of registraties gecombineerd en geanalyseerd worden. Het mooie van een GIS is dat dit kan zonder administratieve sleutel en deze visualisatie inzicht verschaft.

Posted in The Science of Where | Plaats een reactie

“Betrek mij!”, roept de burger

Nederlanders willen graag samenwerken met de gemeente, maar worden op dit moment voor hun gevoel niet of nauwelijks betrokken bij het werk van de gemeente. Deze en andere opvallende onderzoeksresultaten publiceerde Vereniging Eigen Huis onlangs. Ik las in het rapport verder dat zo’n tweederde van de huiseigenaren ook vindt dat de gemeente onvoldoende communiceert over hun projecten. En driekwart van de ruim 7000 deelnemers geeft aan te willen samenwerken met de gemeente voor een betere leefomgeving.

Waarom nog geen samenwerking?
Het maakt niet uit met wat voor soort projecten; eigenhuis-bezitters willen samenwerken. Of het nu gaat om de aanleg van nieuwe wegen, herinrichting van parken of de sloop van gebouwen. En waarom werken gemeenten dan niet samen? Is het organisatorisch lastig, omdat de informatie intern teveel versnipperd is? Of ontbreekt er kennis over hoe je  eenvoudig kan samenwerken? Is er angst voor  weerstand of ‘meningen’? Is het omdat de werkzaamheden zijn uitbesteed aan aannemers en er geen afspraken zijn over communicatie?

Bron: Vereniging Eigen Huis, Bewonersinvloed bij plannen in de leefomgeving, februari 2018

Integraal samenwerken vraagt afstemming
De gemeente heeft een enorm breed scala aan verantwoordelijkheden voor de buitenruimte. Het is daarom inderdaad vaak lastig om uit een grote reeks van grote en kleine projecten (naast de daadwerkelijke uitvoering) ook nog te denken aan de inwoners.
Welke projecten zijn er binnen een gemeente bijvoorbeeld? Het riool of de weg is toe aan vervanging. Of: vanuit verkeersveiligheid moet een kruispunt een rotonde worden. En: het energiebedrijf wil graag de gasleiding vervangen.

Elke afdeling doet het werk vanuit zijn eigen vak en eigen begroting. Afstemming met andere afdelingen of organisaties maakt het lastiger en kost weer meer tijd. Ook al zijn daar soms winsten te behalen in de afstemming, door werkzaamheden te combineren, toch is dit lastig. Vaak komt dit ook omdat elke afdeling in zijn eigen beheerpakket en eigen wereld dit aan het inplannen is. Afstemming is dan een extra handeling. En dat is dan nog alleen de afstemming met andere vakinhoudelijke mensen, laat staan als je dat ook nog moet afstemmen met inwoners met minder kennis en soms andere belangen.

Bron: Vereniging Eigen Huis, Bewonersinvloed bij plannen in de leefomgeving, februari 2018

Organisatorisch afstemmen om kosten te besparen
Hoe pak je dit goed aan? Een groot aantal gemeenten is ermee bezig; het gaat om organisatorisch afstemmen van projecten, zodat afdelingen maar ook andere organisaties niet in elkaars vaarwater zitten en er kan worden samengewerkt. De eerste stap is weten ‘waar’ projecten worden uitgevoerd: wie is de contactpersoon, wat is de planning en wat zijn de werkzaamheden. Met dit centrale kaartbeeld heeft iedereen meer inzicht op wat er gaande is op het grondgebied.

De volgende stap is dan dit kaartoverzicht, of een deel van de gegevens, te delen met inwoners. Bepaal daarna wie er verantwoordelijk is. Het belangrijkste is dat de informatie eenvoudig, snel, overal bereikbaar en laagdrempelig is. Hoeveel kost deze extra taak? Niet veel tijd en het levert ook extra informatie op. Met ArcGIS Online kan iedere projectleider met een inlogcode zelf de projecten intekenen, aanpassen en delen met anderen. De afdeling Communicatie kan deze zelfde kaart, eventueel vereenvoudigd, presenteren op de website en eventueel aanbieden als abonnementsservice voor belangstellenden via e-mail of whatsapp. Als iedereen zijn projecten op de kaart zet, dan is het snel te zien met wie je iets moet afstemmen.

Weerstand van inwoners: creëer een open houding
Inwoners willen meer van hun gemeente. Hoe komt dat? Misschien zijn gemeenten bang voor de weerstand of reacties van inwoners van wat ze dan te melden hebben. Dat kan. Mensen ventileren eenvoudig hun mening. Dat gebeurt echter ook als je niet communiceert. Het is beter om vooraf informatie te verstrekken en inwoners zoveel mogelijk te informeren, in plaats van te wachten tot de ergernis vergroot.

Bovendien is de nieuwe wetgeving voor de leefomgeving ook een aanleiding om deze houding van een dicterende overheid naar faciliterende en open overheid te transformeren. De overheid kan zo co-creëren met haar inwoners. Het betrekken van aannemers bij de werkzaamheden kan door hen op dezelfde projectenkaart toegang te geven om hun planning in te vullen en eventuele wijzigingen direct zelf door te laten voeren. Ook dan kan het nuttig zijn als ze zelf kunnen zien met wie ze te maken krijgen bij de uitvoering in andere naastgelegen of overlappende projecten.

Integraal aan de slag
Op basis van het onderzoek van VEH is er dus een goede aanleiding voor gemeenten om in buurten met veel koopwoningen meer aan communicatie te doen over projecten. Voor de communicatie is het echter van cruciaal belang dat dit juiste en correcte informatie is en dat dit eenvoudig beheerd moet kunnen worden door de directe betrokkenen. Niet een extra taakje voor de afdeling Communicatie of voor het projectbureau, maar een integraal onderdeel van het werk van de projectleiders, waarbij de informatie eerst en vooral voor de projectbetrokkenen nuttig en informatief is. De afdeling Communicatie kan dan op basis van deze brondata een kaart publiceren die voor de inwoners inzichtelijk en begrijpelijk is.

Het kan met ArcGIS 
De beschreven aanpak kan gerealiseerd worden op basis van ArcGIS met standaard configuratie, wat snel en eenvoudig te realiseren is. De meeste gemeenten in Nederland beschikken over een ArcGIS Desktop-licentie, waardoor ArcGIS Online direct beschikbaar is en een openbare projectenkaart direct is te realiseren, zonder extra onderhoudskosten.

Wilt u meer weten over hoe dit is aan te pakken met ArcGIS Online? We kunnen u in contact brengen met andere organisaties die dit al succesvol doen en we kunnen helpen dit in te richten op een manier zoals u dat wil en past bij uw gemeente.

Wilt u aan de slag met een projectenkaart om daarmee de inwoners beter te informeren over de lopende en komende projecten in hun buurt? E-mail naar content@esri.nl

Posted in Esri, samenwerken in de keten, Smart communities | Tags: , , , | Reacties uitgeschakeld voor “Betrek mij!”, roept de burger

Netwerkbeheer in GIS realiseren begint met een datamodel

De basis van een GIS als beheerinstrument is het datamodel. Hoe zet ik dat op en hoe krijg ik mijn assetgegevens daar vervolgens op een correcte en betrouwbare wijze in? Het generieke utility-informatiemodel, onderdeel van de Utility Network Management-extensie, biedt voor utility-bedrijven een passende oplossing.

Basis utility-informatiemodel
Er is in de Utility Network Management-extensie bewust gekozen om een generiek informatiemodel aan te bieden. Dit model is in de kern geschikt om vervolgens diverse domeinen (elektriciteit, gas, warmte, water, riolering, telecom) te modelleren. Deze aanpak maakt het mogelijk om netwerken, zoals we die nu kennen met al hun relevante eigenschappen te modelleren, maar ook componenten, die nieuw zijn in de netten van de toekomst, eenvoudig toe te voegen.

Informatiemodel van de Utility Network Management-extensie

Dit informatiemodel maakt het mogelijk uitgewerkte datamodellen te creëren voor bovengrondse en ondergrondse assets, productie-, transport- en distributienetten, kabel/leiding of geulenmodel. Om een paar cruciale zaken uit het informatiemodel te lichten:
• Datamodellering vindt vooral plaats in de netwerksecties Domein en Structuur.
• Netlogica wordt geregeld in de netwerktopologie.
• Bedrijfsregels voor assets worden vastgelegd in regels.

Datamodel gefundeerd op informatiemodel
Om vervolgens tot een uitgewerkt datamodel te komen op basis van het verstrekte informatiemodel zijn er een aantal Utility Network Management -extensie uitgangspunten en is het van belang het bestaande datamodel in ogenschouw te nemen.
Een van de belangrijkste zaken is het ‘mappen’ van bestaande soorten bedrijfsmiddelen of objecttypen naar de featureklassen binnen Domein en Structuur-netwerken en de twee categorieniveaus daaronder.

Bestaande definitie Objecttype Dienstkraan
Utility Network Management -extensie mapping
Featureklasse Device -> Assetgroup Afsluiter -> Assettype Dienstkraan

Netwerktopologie
Om connectiviteit en het wel of niet mogen passeren van bepaalde objecten te sturen, wordt netwerktopologie toegepast in de Utility Network Management -extensie. De netwerktopologie wordt opgebouwd uit een aantal verschillende componenten: de features zelf, associatie en containment-regels en metadata. De gewenste Network Topology Index en de daarmee uitvoerbare tracetypen zijn dus van belang bij het opzetten van een passend informatiemodel.

Afbeelding: Componenten die gezamenlijk een Network Index bepalen.

Bedrijfsregels
Bedrijfsregels maken een belangrijk onderdeel uit van het Utility Network Management-informatiemodel. Bedrijfsregels zijn te verdelen in twee categorieën, namelijk associatieregels (connectiviteitregels, structuur associaties en containment associaties) en attribuutregels. Ze worden geïnterpreteerd bij het editen van objecten. Door het gebruik van deze regels wordt de integriteit van de dataset bewaakt.

Best practice
Om uiteindelijk een migratie van een bestaande (op Esri-gebaseerde of non-Esri-)dataset naar een Utility Network Management -extensiedatamodel te bewerkstelligen is een best practice beschikbaar. Deze best practice bestaat uit een aantal stappen, afgebeeld in volgend diagram:

Vanuit een bron-geodatabase wordt door middel van een Schema Mapping (Excel-werkboek) en een FME Workbench data conform het nieuwe datamodel en Utility Network Management-regels en andere stamdata in een Asset Package gelezen. Dit Asset Package wordt vervolgens met een standaard importfunctie geladen in een omgeving. Er zijn voorbeeld Schema Mappings en FME Workbenches voor de diverse domeinen (elektriciteit, gas en water). Deze voorbeelden gaan uit van de bij de extensie meegeleverde sample database modellen. Ze zijn een goed uitgangspunt om een nieuwe ‘mapping’ op te zetten voor andere bronmodellen.

Esri Nederland maakt al gebruik van deze best practice in Utility Network Management-extensie in een Proof of Concept-werkpakket om bestaande netwerken om te zetten naar netwerken in de extensie.

Dit blog is het laatste uit een serie van vijf blogs, geschreven door Gert van Dijk. Hij is business developer utilities bij Esri Nederland. Gert heeft al 30 jaar ervaring in de sector en nu 10 jaar werkzaam bij Esri Nederland. Hiervoor was hij werkzaam bij GE en Siemens. In eerdere blogs is de Esri Utility Network Management-extensie geïntroduceerd als een oplossing voor assetregistratie en zijn diverse functionele ontwikkelingen belicht.

Wilt u meer weten over de ArcGIS Utility Network Management-extensie? Schrijf u dan in voor de Esri GIS Tech op dinsdag 10 april via deze link. Hier zullen Gert van Dijk en zijn Amerikaanse collega Tom Brown, die aan de wieg stond van de ontwikkeling van de extensie, een presentatie geven.

Posted in Utilities | Reacties uitgeschakeld voor Netwerkbeheer in GIS realiseren begint met een datamodel